Ashtu si një ekip basketbolli, presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, ka “lojtarët” e tij që marrin pjesë në formësimin e diskursit publik.

Secili prej tyre ka një rol qartë të përcaktuar në përcjelljen e mesazheve, të cilat përhapen përmes mediave.

Ansambli është një mjet propagandistik që Vuçiq e përdor për krijimin, manipulimin dhe anestezimin e opinionit publik – përmes frikësimit, mashtrimit dhe demotivimit të qytetarëve që të marrin pjesë në jetën politike.

Ai u jep aktorëve të këtij ansambli fuqi për të plasuar, shpërndarë dhe përforcuar mesazhe që e forcojnë pozitën e tij, duke konsoliduar trupin e tij elektoral, duke larguar kundërshtarët nga politika dhe duke normalizuar represionin.

Në analizën e zhvilluar gjatë periudhës janar–qershor 2025, Istinomer ka identifikuar anëtarët kyç të ansamblit të Vuçiqit dhe rolet e tyre në krijimin e diskursit publik.

Vuçiqi si kryesori i narrativave

Aleksandar Vuçiq është aktori më dominues në rrjetin propagandistik, sepse është shumë më i pranishëm në media sesa të gjithë të tjerët.

Ai është interpretuese i realitetit, “gjykatës” dhe “profet” i ngjarjeve, personifikim i shtetit. Ai vendos se çfarë është vetëm “histori në media” dhe çfarë bëhet qëndrim shtetëror.

Ai filtron se çfarë është për publikun vendas dhe për elektoratin, dhe çfarë është për komunitetin ndërkombëtar.

Vuçiqi është edhe “regjisori” i ansamblit. Ai inskenon temat dhe tonin, por gjithashtu afirmon publikisht anëtarët e ansamblit.

Sipas nevojës, ai distancohet nga disa aktorë dhe mesazhe të ansamblit, veçanërisht kur ato mund të rrezikojnë imazhin e tij përballë komunitetit ndërkombëtar.

Megjithatë, kjo distancim është vetëm një simulim i largësisë, sepse jashtë krijon imazhin e një lideri “të matur”, ndërsa brenda mban rrjetin e zërave radikalë që falë tij ekzistojnë, veprojnë dhe formësojnë opinionin publik.

Vuçiqi si garant i stabilitetit dhe cak i përhershëm

Ai paraqitet si gjenerator i “progresit”, faktor i paqes dhe stabilitetit, “atë i kombit”.

Njëkohësisht, ai vendoset si cak i kundërshtarëve të brendshëm dhe qendrave të fuqisë të jashtme.

Serbia e sulmuar, jashtë dhe brenda vendit

Vuçiq kundërshtarëve politikë dhe kritikëve u atribuon një politikë “anti-serbe”.

Aktorët rajonalë dhe ndërkombëtarë i paraqet si kërcënim për serbët.

Ai lidh aktorët e brendshëm dhe të jashtëm në një komplot të vetëm – “shteti i sulmuar jashtë dhe brenda vendit”.

Protestat = revolucion i dhunshëm

Vuçiq paraqitet si gjenerator i “progresit”, faktor i paqes dhe stabilitetit, “atë i kombit”.

Njëkohësisht, ai vendoset si cak i kundërshtarëve të brendshëm dhe qendrave të fuqisë të jashtme.

Është më i zëshmi në etiketimin e protestave si “përpjekje për revolucion të ngjyrosur”.

Ai pozicionohet si ai që ka “mposhtur” revolucionin e ngjyrosur dhe ka shpëtuar shtetin.

Veziri i madh

Në majë të piramidës së komunikimit ndodhen Ana Brnabiq, Milosh Vuçeviq dhe Sinisha Mali.

Ata përbëjnë bërthamën që mban dhe përcjell narrativat dominuese të regjimit.

Ana Brnabiq

Ajo është linja e parë e mbrojtjes së Aleksandar Vuçiqit.

Roli i saj përfshin përballjen me kundërshtarët dhe kritikët e regjimit, si dhe madhërimin ekstrem dhe viktimizimin e Vuçiqit.

Ajo ia kujton publikut se epiqendra e suksesit dhe stabilitetit është Aleksandar Vuçiq.

Milosh Vuçeviq

Ai është përgjegjës për ruajtjen e diskursit shtetformues dhe të një nacionalizmi “të butë”.

Ai fut mesazhe nacionaliste dhe thellon polarizimin në shoqëri.

Sinisha Mali

Ai ndërton narrativën e suksesit dhe stabilitetit.

Është i ngarkuar me afirmimin e Aleksandar Vuçiqit përmes theksimit të sukseseve ekonomike.

OPERATIVËT

Këta janë funksionarë politikë dhe aktorë partiakë, analistë dhe “ekspertë” nga qendra, institute dhe organizata kuazi-të pavarura, të afërta me pushtetin.

Mes tyre përfshihen edhe profesorë dhe punonjës shkencorë, redaktorë, gazetarë dhe prezantues, si dhe kuadro të sigurisë dhe para-shërbimeve inteligjente.

Në këtë grup bëjnë pjesë edhe artistë, punonjës të kulturës, si dhe biznesmenë.

Regjimi investon më së shumti te ata që shfaqen si “profesionalë” dhe “neutralë”, sepse pikërisht përmes tyre mesazhi propagandistik shndërrohet në një fakt shoqëror.

ROLI I OPERATIVËVE NË RRJETIN PROPAGANDISTIK

ZËDHËNËS / ZËRA PROPAGANDISTIKË

Ata drejtpërdrejt transmetojnë mesazhe propagandistike dhe më shpesh përdorin diskualifikimin, dramatizimin dhe narrativat mbrojtëse.

Mesazhet kryesore: Sulm ndaj shtetit dhe presidentit, protestat janë të dhunshme, armiqtë e brendshëm.

Legjitimuesit

Ata ofrojnë shpjegim racional, “profesional” për qëndrimet e regjimit. Justifikojnë veprimet e qeverisë me gjuhën e shkencës, sigurisë, së drejtës dhe moralit.

Mesazhet kryesore: Shteti është i qëndrueshëm dhe përgjegjës, të gjithë ata që janë kundër qeverisë janë kundër shtetit.

Ruajtësit ideologjikë

Në kontekst, kjo i referohet individëve, grupeve ose institucioneve që mbrojnë, promovojnë dhe ruajnë një ideologji të caktuar, shpesh duke e transmetuar atë tek publiku dhe duke e përdorur për të ndikuar qëndrimet dhe veprimet e njerëzve.

Ata ruajnë narrativën e kërcënimit, lidhin kërcënimet e brendshme dhe të jashtme, dhe bëjnë thirrje për unitet dhe besnikëri.

Mesazhet kryesore: Populli serb duhet të bashkohet, Serbia është nën sulm, armiqtë e jashtëm.

Promotorët e suksesit

Në kontekst, kjo i referohet individëve, grupeve ose mediave që theksojnë arritjet dhe sukseset e një shteti, qeverie ose ideologjie për të krijuar një imazh pozitiv dhe për të fituar mbështetje nga publiku.

Ata ruajnë narrativën e stabilitetit, arritjeve ekonomike dhe “epokës së artë”.

Mesazhet kryesore: Serbia po ndërtohet, shteti është më i fortë se kurrë, krenarë për rezultatet.

Arbitrat moralë

Në kontekst, kjo i referohet individëve ose grupeve që gjykojnë veprimet e të tjerëve sipas standardeve morale, shpesh duke u shfaqur si të drejtë dhe duke treguar se çfarë është “e drejtë” ose “e gabuar” për të influencuar opinionin publik.

Ata justifikojnë pushtetin dhe dënojnë “dhunën” dhe “tradhtinë” përmes gjykimeve vlerësuese.

Mesazhet kryesore: Serbia e sjellshme dhe normale vs. dhunuesit dhe armiqtë e Serbisë.

Agjentët e sigurisë

Në kontekst, kjo i referohet individëve të shërbimeve të sigurisë ose inteligjencës që mbledhin informacion, monitorojnë kërcënimet dhe shpesh veprojnë për të mbrojtur interesat e shtetit, shpesh duke përdorur metoda operative ose taktika jo publike.

Ata i referohen rendit institucional, aspekteve policore dhe të sigurisë, justifikojnë masat e shtetit dhe krijojnë një ndjesi kërcënimi.

Mesazhet kryesore: Serbia po ndërtohet, shteti është më i fortë se kurrë, krenarë për rezultatet.